ماهنامه ارمون

آخرین خبرها :

قانون حمایت از منابع طبیعی

رضا شعبانی

 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی

اصل 50 قانون اساسی:

"در جمهوری اسلامی،حفاظت محیط زیست که نسل امروز و نسل های بعد باید در آن حیات اجتماعی رو به رشدی داشته باشند،وظیفه عمومی تلقی می گردد.از این رو فعالیت های اقتصادی و غیر آن که با آلودگی محیط زیست یا تخریب غیر قابل جبران ملازمه پیدا کند،ممنوع است". 

 

منابع طبیعی که جنگل یکی از مصادیق آن است سرمایه ای است ملی برای همه نسل ها وپشتوانه ای است عظیم برای بقای حیات.آن هم  حیات همه موجودات نه خاص افراد بشرو آن هم برای همه افراد بشر، در همه مناطق و پهنای گسترده زمین نه محدود و متعلق به آحاد وافراد یک جامعه،چرا که هرگونه آسیب بر هر نقطه ای از زمین و منابع طبیعی آن،اثرات انکار ناپذیری را بر همه نقاط و موجودات جهان خواهد داشت.تشکیل نهادها و سازمان های جهانی و بین المللی که هدف آنها حفظ محیط زیست و منابع طبیعی در همه نقاط جهان است خود دلیلی است مبرهن بر بین المللی بودن این منابع،اگرچه مردم یک نقطه از این جهان گسترده که آن منبع در سیطره جغرافیایی آن قرار دارد اولای بر دیگر جوامع و ملل در بهره برداری و منتفع شدن از آنها محسوب می شوند، اما این تنها یک روی سکه است و همین مردم که در حقوق ناشی از آن از برتری و امتیاز برخوردارند در تکلیف به حمایت و حفظ و نگهداری از آنها نیز تعهد و مسئولیت بیشتری را دارند و باید در قبال همه جهانیان و نسل های آینده پاسخگو باشندو نکنند اقدامی را که خدای ناکرده موجبات سرافندگی خویش را در نزد آیندگان فراهم نمایند.اتفاقی که متاسفانه در حال وقوع است و نسل امروز ما به گواه همه آثار و آمار موجود و قابل دسترسی، بیش از هر نسل و مردمِ دیگرِ اعصار در حال بهره برداری نابجا و بی رحمانه از منابع طبیعی از جمله جنگل ها است و به شهادت مسئولان و متخصصان این حرفه، اگر رویه موجود و از هم گسیخته هم چنان ادامه داشته باشد یقینا در آینده ای نه چندان دور شاهد خداحافظی ازاین نعمات الهی خواهیم بود.

علاوه بر اهمیت منابع طبیعی در حیات موجودات، از جمله افراد بشر،این منابع از اهمیت و آثار متعدد دیگری نیز برخوردار بوده و قابل توجه اند.از این رو به این هدایای الهی از مناظر گوناگون می توان نگریست که از جمله آن عبارتند از:

1- نگاه به طبیعت و منابع طبیعی و جنگلی از منظر و چشم های زیبابین،که خالق هستی آفرین را، آفریننده نهایت زیبایی می دانند و طبیعت را نیز آیه ای از زیبایی و وجود اوطبیعتی که در هر ایامی و فصلی، نقشی و لباسی نو بر تن می کند…"این همه نقش عجب بر در و دیوار وجود/ هر که فکرت نکند نقش بود بر دیوار"

2- این منابع را منبع اصلی و موثر در حیات می داند و لازمه ادامه زیست،که اگر نباشد، نیست خواهد شد حیات و ناممکن خواهد بود بقاء.

3- همه پوشش های طبیعی را حقیقتا چون سدی می داند که مامور است تا از خشم طبیعت که ممکن است به واسطه غفلت های انسانی وگاهی نیز در عرصه امتحان الهی سرازیر شود، تا جایی که اراده حتمی الهی بر آن نوشته  نشده باشد، پیشگیری نمایند.

4- و نگاه اقتصادی که در آن منابع طبیعی منشاء و منبع عظیم اقتصادی دانسته شده و بهره برداری مشروع و عقلائی از آن را در دستور کار قرار داده است. این نگاه در عرصه قانون و قانونگذاری نیز امری مجاز دانسته شد و مورد حمایت قرار گرفت تا افراد بتوانند در محدوده مجازقانونی  به بهره برداری از منابع طبیعی بپردازند.

نقش قانون در حفظ منابع طبیعی

همه آنچه را که گفتیم و بسیاری دیگر از ناگفته ها،توجیه می کند فلسفه دخالت قانونگذار را در وضع مقررات و دخالت در نظارت و حفظ منابع طبیعی و هشدار می دهد متولیان امور را،وقانون گذاران را  تا بیش از پیش دیده بانی کنند، و تصرفات وبهره برداری ها را رصد نمایند.

از این رو وضع مقررات نظارتی وتعیین شرایط و نحوه بهره برداری از منابع طبیعی امری است لازم، چه در سطح بین المللی و چه در سطح داخلی،که  از دیرباز مورد توجه قرار گرفته وسابقه طولانی دارد.آنچه که از مجموع مقررات حاکم و ناظر بر منابع طبیعی به عنوان یکی از مهمترین منابع و سرمایه های ملی می توان فهمید این است که:

اولا:منابع طبیعی بیش از آنکه متعلق به یک فرد یا یک منطقه و...باشد یک ثروت عمومی ومنبع ملی محسوب می شود  آن هم برای همه اعصار و ملتها. از این رو اولویت اول قانون گذار در وضع قوانین،حفظ و حمایت از این منابع بوده و خواهد بود.تا حفظ و حراست کند آن را برای ماندن.

اصل 45 قانون اساسی

"انفال و ثروت های عمومی از قبیل زمین های موات یا رها شده،معادن،دریاها،دریاچه ها،رودخانه ها و سایر آبهای عمومی،کوهها،دره ها،جنگل ها،نیزارها،بیشه های طبیعی،مراتعی که حریم نیست،ارث بدون وارث،و اموال مجهول المالک و اموال عمومی که از غاصبین مسترد می شود،در اختیار حکومت اسلامی است تا بر طبق مصالح عامه نسبت به انها عمل نماید.تفصیل و ترتیب استفاده از هر یک را قانون معین می کند."

ثانیا:قانونگذار ضمن حمایت از منابع ملی و تلاش در جهت حفظ  آن،حقوق اشخاص را نیز در استفاده بهینه و مفید و حساب شده از منابع طبیعی نادیده نگرفته و راه کارهای مناسب را برای آن مورد نظر قرار داده است.بنابر این همه افراد حق دارند تا در چهارچوب مقررات و کسب مجوزهای لازم از منابع طبیعی بهره لازم را داشته باشند.

اصل 48 قانون اساسی

"در بهره برداری از منابع طبیعی و استفاده از درآمدهای ملی در سطح استان ها و توزیع فعالیت های اقتصادی میان استان ها و مناطق مختلف کشور،باید تیعیض در کار نباشد،بطوری که هر منطقه به فراخور نیازها و استعداد رشد خود،سرمایه  امکانات لازم در دسترس داشته باشد."

ضمانت اجرای قانون برای حمایت از منابع طبیعی

اگرچه ایده آل و پسندیده این است که همه ما در مواجهه با همه امور اعم از امور خصوصی و اجتماعی از جمله در مواجهه با طبیعت و منابع ملی،احسا س مسئولیت شخصی و اجتماعی را سرلوحه رفتار خود قرار دهیم و حتی در مواردی که قانون گذار منعی نداشته و یا چشم قانون، پیگیر اعمال ما نیست به گونه ای عمل کنیم که در جهت حمایت از حقوق دیگران و عمل به تکالیف باشد اما واقعیت این نیست و رفتار غالب افراد به گونه ای است که می طلبد تا قانون گذار برای جلوگیری از اعمال ناشایست و خلاف حقوق ملی و در جهت حمایت از منابع طبیعی،مقررات و مجازاتهای مناسب و حتی در مواردی سخت گیرانه ای را  در نظر بگیرد.تا در زمانی که سفارش، نصیحت، آموزش و به رخ کشیدن لزوم احساس مسئولیت و وظیفه، کارساز نمی افتد دخالت و حمایت قانون بتواند جلوگیر باشد وتا این چنین حمایت شوند منابع ملی وباقی بمانند میراث آیندگان.

اتفاقی که افتاده است و از دیر باز در قالب مقررات قانونی متعدد و گوناگون،شاهد مواد قانونی هستیم که برای متجاوزان به منابع ملی و متصرفان غیر قانونی و غاصبانه، مجازات هایی را اعم از حقوقی و کیفری در نظر گرفته اند.هم برای آنانی که به تکالیف خود در حفظ و نظارت بر منابع طبیعی و در اعمال درست قانون قصور می کنند و هم آنانی که مقررات را نادیده می گیرند و نقض می کنند،و می شکنند پیمان را.

 

عمیق‌ترین ترس‌ها و باورها

IMAGE

دوشنبه, 23 اسفند 1395   محمد رضا شکری امیری   هرگاه در زندگی شرایطی پیش می‌آید که مجبور می‌شویم با بحرانی دست و پنجه نرم کنیم، به این موضوع فکر نمی‌کنیم که اگر امروز در برابر مشکلات، واکنش‌های مناسب از خود نشان دهیم، فردای سرشار از اعتماد به نفسی خواهیم داشت و تبدیل به فردی قوی‌تر می‌شویم. این...
ادامه مطلب...

باید پلاستیک را کنار بگذاریم

IMAGE

شنبه, 25 دی 1395   در گفتگو با رییس دانشکده منابع طبیعی ساری مطرح شد؛ باید پلاستیک را کنار بگذاریم.   احسان شریعت   استان مازندران از حیث دارا بودن جنگل ها و منابع طبیعی ارزشمند در کنار چند استان شمالی از ارزشمندترین مناطق کشور محسوب می شود. جنگل هایی که به نظر می رسد در دهه های گذشته از میزان...
ادامه مطلب...

تاراج طلای سبز در مقابل چشمان عقاب

IMAGE

شنبه, 25 دی 1395 جنگل های جگله ای، قربانی توسعه سارا ربیعی جنگل به اراضی بیش از نیم هکتاری گفته می شود که دارای درختانی با ارتفاعی بالای 5 متر و تاج پوشش بیش از 10 درصد (در تعریف ملی 5 درصد) بوده و یا درختان قادر باشند در حالت طبیعی به کیفیت مذکور برسند. اراضی که تحت کاربری زراعی، باغی و مسکونی...
ادامه مطلب...

قانون حمایت از منابع طبیعی

IMAGE

شنبه, 25 دی 1395 رضا شعبانی  دانشجوی دکتری حقوق خصوصی اصل 50 قانون اساسی: "در جمهوری اسلامی،حفاظت محیط زیست که نسل امروز و نسل های بعد باید در آن حیات اجتماعی رو به رشدی داشته باشند،وظیفه عمومی تلقی می گردد.از این رو فعالیت های اقتصادی و غیر آن که با آلودگی محیط زیست یا تخریب غیر قابل جبران...
ادامه مطلب...

مدیون پند و نصیحت پدرم هستم

IMAGE

شنبه, 25 دی 1395 گفت و گو با "رضا زارع"، مدیر فنی و داخلی چاپخانهزارع ساری "رضا زارع"، مدیر فنی و داخلی چاپخانهزارع ساری است. بیست و هفت سال دارد و تحصیل کرده رشته مهندسی برق است. او هم مثل سایر اعضای خانواده اش از کودکی با کار در چاپخانه آشنا شد و حین تحصیل در امور طراحی، لیتوگرافی، چاپ و صحافی...
ادامه مطلب...

دستان ایثار و ابتکار

IMAGE

شنبه, 25 دی 1395 معلولان از جامعه جدا نشوند بارها از ایثارگری های معلمان ایرانی شنیده ایم. معلمی که در آتش سوخت تا دانش آموزان کلاسش را نجات بخشد تنها نمونه ای از هزاران نمونه از ایثارگری ها و فداکاری های معلمان سختکوش این مرزوبوم است. این بار نیز معلمی در شهرستان گلوگاه مازندران، ایثارو عشق...
ادامه مطلب...

توسعه یافتگی در گرو سلامت روان

IMAGE

سه شنبه, 02 آذر 1395 پاسخ به سوالات اساسی   گرد آوری و تدوین:  سید بابک میرمبینی، دانشجوی دکترای روانشناسی منانه ملاح ، کارشناس ارشد روانشناسی بالینی سیده فرزانه حسینی، کارشناس ارشد روانشناسی بالینی توسعه‌یافتگی هر جامعه به سلامت روان افراد آن جامعه بستگی دارد. عامل بسیاری از ناهنجاری‌ها و...
ادامه مطلب...

نیروی دریایی ناکام در مازندران

IMAGE

شنبه, 21 شهریور 1394 دکتر علی رستم نژاد نشلی:به نظر می رسد اولین تلاش های جدی برای تاسیس نیروی دریایی توسط ایران در زمان نادر شاه افشار وقوع یافت. نادرشاه به اهمیت تاسیس نیروی دریایی برای حفظ امنیت سر حدات شمالی ایران آگاه بود. تلاش هاویادگیری از کمک های جان التون کشتی ساز انگلیسی با مرگ نادر و سپس...
ادامه مطلب...

نویسندگی شغلی است که حساب معنوی آن پر است ولی حساب مالی آن خالی است!

IMAGE

دوشنبه, 25 فروردين 1393 ندا کلایی:در اواخر زمستان به سر می بریم. برف و سوز آن سرمای سختی را به وجود آورده است و به دنبال آن سوز جدایی از «اسفندیار زرکوب تهرانی» نیز برآن افزوده است. به یاد دارم، تقریباً سه سال پیش بود که با او آشنا شدم؛ زمانی که تازه کار خبرنگاری را درروزنامه بشیر مازندران شروع کرده...
ادامه مطلب...

دریا نیوز حیا کن؛صدا و سیما را رها کن!

IMAGE

پنج شنبه, 29 اسفند 1392 شبکه ی استانی در سایت هادریا نیوز حیا کن صدا و سیما را رها کن!ماهنامه ارمون:«دریا نیوز» را می توان جدی ترین منتقد صدا و سیمای مازندران نامید. این سایت، بارها و با عناوینی مختلف، صدا و سیما را مورد انتقاد قرار داده است. در یکی از این نوشته ها؛ دریا نیوز به آماری که مدیر و قائم...
ادامه مطلب...

 

 

 

 

 

 

طراحی و ساخت : شرکت تحلیلگران ایده طبرستان